Bir fincan kahve ve iyi bir kitap… Okurların vazgeçilmez ritüelinin ardındaki nedenleri D&R için değerlendiren kahve gurmesi ve yazar Cenk R. Girginol, kahvenin kafein etkisiyle okuma sırasında odaklanmayı desteklediğini belirtiyor.
Kitap okurken bir fincan kahve içmek birçok okur için neredeyse vazgeçilmez bir ritüel. Roman sayfalarını çevirirken ya da bir fikir kitabına dalarken yanındaki kahve fincanı, yalnızca keyifli bir eşlikçi değil; aynı zamanda odaklanmayı destekleyen bir alışkanlık olarak görülüyor.
D&R, okurlar arasında yaygın olan bu alışkanlığın arkasındaki nedenleri anlamak için kahve gurmesi ve yazar Cenk Girginol ile bir araya geldi. Girginol’a göre kahve ile kitap arasındaki güçlü bağın arkasında yalnızca kültürel alışkanlıklar değil, biyolojik bir etki de bulunuyor. Kahvenin içerdiği kafein, zihinsel algıyı daha belirgin hale getirerek konsantrasyonu artırabiliyor.
Girginol, “Algımız ne kadar açık ve konsantrasyon gücümüz ne kadar iyi ise okuduğumuz şeyi de o kadar iyi anlar ve içselleştiririz. Bir roman okuyorsak hikâyenin içine daha kolay gireriz, kişisel gelişim kitaplarında ise sunulan fikirleri daha hızlı ve detaylı değerlendirebiliriz” diyor.
Okumak yalnızca bir aktivite değil, bir ritüel
Girginol’a göre kitap okumak kısa bir haber ya da yazı okumaktan farklı olarak zihinsel hazırlık gerektiren bir süreç. Günün işlerini tamamlamak, sessiz bir ortam yaratmak, telefonun sesini kısmak ve rahat bir köşeye geçmek bu hazırlığın parçaları arasında yer alıyor.
Birçok kişi için bu ritüelin vazgeçilmez eşlikçisi ise kahve. Hem zihni canlandırması hem de yavaş tüketilen bir içecek olması nedeniyle kahve, okuma deneyimini daha keyifli ve odaklı hale getiren unsurlardan biri olarak görülüyor.
Kafein odaklanmayı artırabiliyor
Kahvenin bu etkisinin büyük ölçüde içerdiği kafeinden kaynaklandığını belirten Girginol, kafeinin zihinsel uyanıklığı artırabildiğini ve bu nedenle kitap okumak gibi dikkat gerektiren aktivitelerle doğal bir uyum yakaladığını ifade ediyor.
Ancak kahve tüketiminde ölçünün önemli olduğuna da dikkat çeken Girginol, sağlıklı bir yetişkin için günlük tüketimin ortalama üç fincan civarında tutulmasının önerildiğini belirtiyor. Bu miktarın üzerine çıkıldığında ise kafeinin uykusuzluk ya da kan basıncında artış gibi olumsuz etkiler yaratabileceğini hatırlatıyor.
Kahve ve fikir üretimi tarih boyunca birlikteydi
Kahve ile okuma ve düşünce üretimi arasındaki bağın tarihsel bir arka planı da bulunuyor. Kahvehaneler geçmişte yalnızca sosyalleşme mekânları değil, aynı zamanda fikirlerin tartışıldığı ve eserlerin üretildiği alanlar olarak biliniyordu.
Girginol’a göre bu nedenle kahve kültürü yalnızca bireysel okuma alışkanlıklarını değil, aynı zamanda düşünce üretimini de besleyen bir rol oynuyor. Aynı ilgi alanlarına sahip insanların bir kahve masasında bir araya gelmesi, tarih boyunca edebiyatçılar, besteciler ve düşünürler için ilham veren bir ortam yaratmış durumda.
Bugün de birçok okur için bir kitabın ilk sayfası çoğu zaman bir fincan kahveyle açılıyor. Belki de bu yüzden kitap ve kahve, yalnızca iyi bir eşleşme değil; aynı zamanda zihni dinlendiren ve düşünceyi besleyen güçlü bir ikili olarak görülüyor.